source: IMD

How to Read a City Weather Meteogram (Beginner’s Guide)

A meteogram shows how weather parameters change with time at one city.
Time runs left to right. Each panel shows a different weather element.

🌬️ Surface Wind (10 m)

• Wind speed line → Normal wind felt at the ground

• Gust line → Short bursts of stronger wind

Guide:

• 2–4 m/s → Light breeze

• 4–6 m/s → Moderate breeze

• 6–8 m/s → Strong breeze

➡️ This helps judge comfort, sea breeze, dust, and marine conditions.

Wind Speed Conversion:

🌡️ Air Temperature (2 m)

• Shows daily heating and night cooling

• Afternoon peak, early morning minimum

➡️ This is the actual temperature people experience.

💧 Moisture (Dew Point & Humidity – 2 m)

• Dew point shows how moist the air is

• When temperature and dew point are close:

  • Air is humid

  • Fog or haze possible (if winds are light)

➡️ Large gap = dry weather
➡️ Small gap = humid weather

☁️ Cloud Cover

• Low clouds → fog / stratus

• Middle clouds → layered clouds

• High clouds → thin cirrus

➡️ Cloud height tells whether clouds can produce rain.

🌧️ Precipitation

• Bars or shading show rain/snow amount

• No bars = dry weather

➡️ Indicates when and how much rain is expected.

⚡ Atmospheric Stability/Instability (LI & CAPE)

• These indicate thunderstorm potential

• Positive values → stable air

• Negative values → unstable air

➡️ Used to assess thunderstorm risk.

🌍 Upper-Air Conditions (Top Panel)

• Shows temperature, moisture, and wind at higher levels

• Helps detect:

  • Western Disturbances

  • Troughs

  • Strong winds aloft

➡️ Explains why surface weather behaves the way it does.

✅ How to Use a Meteogram

• Rain? → Check moisture + precipitation panel

• Storm? → Check instability + winds

• Fog? → Check humidity + wind

• Comfort? → Check temperature + wind

A Meteogram helps us understand not only what weather is expected, but also the atmospheric reasons behind it — from ground level to higher altitudes.

શહેર હવામાન મીટયોગ્રામ કેવી રીતે વાંચવો (સરળ માર્ગદર્શન)

મીટિયોગ્રામ એ એક ચાર્ટ છે જે એક શહેર માટે સમય પ્રમાણે હવામાનમાં થતો ફેરફાર બતાવે છે.
સમય (તારીખ) ડાબેથી જમણે આગળ વધે છે.
દરેક ભાગ હવામાનના અલગ-અલગ પરિબળના પરિમાણ દર્શાવે છે.

🌬️ સરફેસ પવનો 10 મીટર લેવલ ના

• Wind speed line → જમીન પર લાગતો સામાન્ય પવન

• Wind gust → થોડી ક્ષણ માટે આવતો તેજ પવન (ઝાટકા ના પવનો )

સમજવા માટે:

• 2–4 m/s → હળવો પવન

• 4–6 m/s → મધ્યમ પવન

• 6–8 m/s → તેજ પવન (ઘણી વાર sea breeze)

➡️ પવનની તીવ્રતા, આરામદાયક હવામાન અને દરિયાકાંઠાના પ્રભાવ માટે મહત્વપૂર્ણ.
પવન ની ઝડપ પ્રતિ કલાક માટે કોઠો

🌡️ તાપમાન 2 મીટર લેવલ

• દિવસ દરમિયાન વધતું અને રાત્રે ઘટતું તાપમાન

• બપોરે ઊંચું, વહેલી સવારે ઓછું

➡️ આ તે તાપમાન છે જે આપણે સીધું અનુભવીએ છીએ.

💧ભેજ ((તાપમાન અને ભેજબિંદુ તાપમાન) – 2 m)

• Dew Point હવામાં ભેજ બતાવે છે

• જ્યારે Temperature અને Dew Point નજીક આવે:

  • હવામાં ભેજ વધારે

  • હળવો ધુમ્મસ / ઝાકળ બની શકે (જો પવન ધીમો હોય)

➡️ મોટો ફરક = શુષ્ક હવા
➡️ નાનો ફરક = ભેજવાળી હવા

☁️ વાદળો નું પ્રમાણ

• Low clouds → ધુમ્મસ, નીચા વાદળ

• Middle clouds → સ્તરવાળા વાદળ

• High clouds → પાતળા વાદળ (મોટાભાગે વરસાદ વગર)

➡️ વાદળોની ઊંચાઈ વરસાદની શક્યતા સમજવામાં મદદ કરે છે.

🌧️ વરસાદ

• વરસાદ / હિમવર્ષાની માત્રા બતાવે છે

• જો ઉભા લીલા કલર ના પટ્ટા દેખાતા ન હોય → વરસાદ નહીં

➡️ ક્યારે અને કેટલો વરસાદ પડશે તે સમજાય છે.

⚡ હવામાન ની સ્થિરતા/અસ્થિરતા  (Lifted Index / CAPE)

• વાદળગર્જના (Thunderstorm) બનશે કે નહીં તે બતાવે છે

• Positive values → હવામાન સ્થિર

• Negative values → અસ્થિરતા, વાદળગર્જનાની શક્યતા

➡️ વીજળીવાળા વરસાદની આગાહી માટે ઉપયોગી.

🌍 એટમોસ્ફિયર ના ઉપલા ની સ્થિતિ

• ઉપરના સ્તરોમાં Temperature, Moisture અને Wind બતાવે છે

• Western Disturbance, trough વગેરે ઓળખવામાં મદદરૂપ

➡️ જમીન પર હવામાન કેમ બદલાય છે તે સમજાય છે.

✅ Meteogram નો ઉપયોગ કેવી રીતે કરવો

• વરસાદ? → Moisture + Precipitation જુઓ

• વાદળગર્જના? → Stability parameters જુઓ

• ધુમ્મસ? → Humidity + Wind જુઓ

• હવામાન આરામદાયક છે? → Temperature + Wind જુઓ

A Meteogram માત્ર આગાહી નથી બતાવતું, પરંતુ હવામાન કેમ બનશે તેનું કારણ પણ સમજાવે છે — જમીનથી લઈને ઉપરના સ્તરો સુધી. 

< p>